yin-yang, beide zijn nodig voor groei, ontwikkeling en stabiliteit

De werking van yin en yang is subliem weergegeven in beeld. Hoe werkt dat in de praktijk, wat is het of lijkt het te zijn? En is het zo zwart-wit?

Yin en yang zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Beide zijn nodig voor groei, ontwikkeling en stabiliteit. In de basis is yang een opwaartse beweging en het representeert licht, warmte en actie. Yin is een naar beneden trekkende beweging en representeert donker, kou en rust. Uit deze begrippen zijn ontelbare combinaties te bedenken. Dat maakt het leven aan de ene kant uitdagend en aan de andere kant complex. Hoe boeiend is dat?

Hun werking is dynamisch: wanneer yang toeneemt, neemt yin af. Het is licht, of donker. In de overgang van de ene fase naar de andere kan het even schemeren, maar daarna wordt het licht of donker. De situatie is niet blijvend, want yin en yang volgen elkaar op waarbij het hoogtepunt van de één, het dieptepunt van de ander is. De scheidslijn is niet recht, zoals niets van nature rechtlijnig is. Het is de kunst om zo dicht mogelijk bij het midden te komen en mee te bewegen op het ritme van de natuur en de gebeurtenissen in het leven.

Licht en donker horen bij elkaar

Het is een dualiteit die met het leven verbonden is. Zonder licht en donker zou er geen manifestatie zijn. Zaadjes kiemen in de donkere, vochtige aarde. Met hun wortels staan ze stevig in de aarde en hun stelen banen zich vervolgens een weg omhoog, naar het daglicht en de warmte van de zon, zodat ze onder de juiste omstandigheden verder kunnen groeien. Zowel in de aarde als daarboven.

Natuurwet

Soms lijkt iets oneindig te duren, toch is alles in beweging en niets is blijvend. Wanneer donker (yin) afneemt, neemt licht (yang) toe. En andersom. Dat zie je bijvoorbeeld op een sombere dag als de zon vanachter de wolken verschijnt en het weer opklaart. En met het korter en langer worden van de dagen in de verscheidene seizoenen. Het komt slechts tweemaal per jaar voor dat de lengte van dag en nacht gelijk is.

Het dagelijks leven kent perioden met voorspoed en tegenslag, met vreugde en verdriet. Die komen voor in grote en kleine gebeurtenissen die uiteenlopen van zeer subtiel tot heel heftig. Het is de constante beweging tussen polariteiten. Zie het als een mogelijkheid om bewuster te worden. Je wordt als het ware gestimuleerd te onderzoeken of oude denkwijzen nog van nut zijn of om vastgeroeste overtuigingen aan de kant te zetten, zodat er ruimte komt voor frisse, nieuwe ideeën en inzichten.

Je kan als mens groeien wanneer je oprecht naar jezelf kunt kijken en een eerlijk antwoord kunt geven op vragen als: handel ik naar wat ik zeg, zit ik nog op het juiste spoor, ben ik blij met mezelf en het leven dat ik leid. En natuurlijk is dat confronterend! Het vraagt durf om in te zien dat het leven niet alleen rozengeur en maneschijn is. Er is ook een andere kant van de medaille.

Zelfinzicht

Over het algemeen zijn we geneigd om het deel van onze persoonlijkheid wat we als negatief bestempelen, eerder te negeren dan te erkennen. Daardoor ontstaat een stagnatie in de levensvreugde, want elk deel wil gekend worden. Je kunt niet een deel van jezelf ontkennen. Of we willen of niet, we worden er regelmatig – misschien wel dagelijks – mee geconfronteerd. 

Ieder mens heeft aangename en onaangename eigenschappen. We hebben allemaal een schaduwkant, er is geen mens ter wereld perfect. Niemand is uitsluitend lief, aardig en positief in gedrag en gedachten. Dat is bovennatuurlijk. En het is onnatuurlijk om alleen de mooie kant aan de buitenwereld te tonen. Dat is niet vol te houden. Voor je het weet loop je op de toppen van je tenen. Dat maakt het leven zwaar. Geef ook de schaduwkant aandacht en ga dan na wat er zo erg aan is.

Is negatief wel zo negatief? Of zit er ook iets positiefs in…?

Jaloezie bijvoorbeeld wordt meestal als negatief bestempeld, maar kan de aanleiding zijn om in beweging te komen. Stel dat een collega een promotie krijgt die jij al een tijdje ambieert. Misschien voel je je gepasseerd en ben je jaloers op je collega. Dit geeft een spanning die beter niet in het lichaam kan blijven, want dat wordt een blokkade waar je vroeg of laat last van krijgt.

Dus kun je ervoor kiezen om de situatie te accepteren en verder te gaan met je leven, óf dit incident spoort je aan om alles uit de kast te halen zodat jij de volgende keer in aanmerking komt voor een promotie. Jaloezie is dan de motivator om actie te ondernemen. Een op het eerste oog negatieve eigenschap wordt dan positief. Zelfs wanneer blijkt dat je het beoogde doel niet haalt. Wellicht is het niet voor jou bestemd en ligt je levensdoel op een ander gebied. Dan is dit een uitgelezen kans om daarachter te komen. 

Het gaat erom dat je eerlijk en oprecht naar jezelf kunt kijken, zonder over jezelf te oordelen. Het doel is inzicht krijgen in je handelen, in je doen en laten. Regelmatig reflecteren geeft zelfinzicht. Inzicht in je persoonlijkheid: je waarden, normen, overtuigingen, sterke kanten, aandachtspunten, interesses, talenten, vaardigheden, ambitie, gedrag. Het verruimt het bewustzijn.

Het bewustzijn verruimen

Het onbewuste bewust maken. Dat begint met het begrijpen en doorgronden van de geest, van het ik-mechanisme. Het ik-mechanisme is van jongs af aan gevoed door de buitenwereld en is zo ‘eigen’ gemaakt dat het lijkt alsof het allemaal uit jezelf komt. Het zijn voornamelijk aangeleerde zaken die als onbewuste patronen werkzaam zijn. Wanneer zeg je: ik vind, ik wil, ik ben, ik moet, ik heb, ik hoop, ik verlang, ik weiger, als ik, waarom ik, enz. En waar is dat op gebaseerd?

Daar kom je achter wanneer je jezelf observeert in je relatie tot anderen. Wie bewonder je, voor wie of wat heb je waardering en respect, aan wie of wat heb je een hekel of minacht je en wat is de reden voor al deze gevoelens. Om welke eigenschappen of gedrag gaat dat. Wat maakt je verdrietig, boos of teleurgesteld. Wat maakt je blij en tevreden. Word of werd je gezien? Word of werd je serieus genomen? Door je denken, je gedrag, je reactie te observeren, doorzie je de werking van het ik-mechanisme. Dan kom je dichter bij het midden en worden low en high evenredig aan elkaar. Dat maakt het leven lichter.

yin-yang, beide zijn nodig voor groei, ontwikkeling en stabiliteit